Wykończenie

Farba do kuchni: klasa zmywalności, lateks czy ceramika

Michał BrodnickiData dodania: Wizualizacje AI
Kuchnia z malowaną ścianą w stonowanej zieleni zamiast płytek, powłoka satynowa biegnie od blatu do szafek i zawija się na ścianę boczną

Napis „zmywalna" na puszce nic nie znaczy, bo nie jest niczym mierzony. Mierzona jest klasa odporności na szorowanie według normy PN-EN 13300 i to ona rozstrzyga, czy ścianę nad blatem da się umyć, czy tylko odmalować.

Ta liczba jest na puszce albo w karcie technicznej. Reszta wyboru - lateks czy ceramika, mat czy satyna - układa się dopiero wokół niej.

Klasa zmywalności: jedyna liczba, która się liczy

Badanie wygląda tak: powłokę szoruje się znormalizowaną szczotką przez 200 cykli i mierzy, ile ubyło grubości. Wynik w mikrometrach wyznacza klasę.

KlasaUbytek powłokiGdzie
1poniżej 5 µmkuchnia, łazienka, przedpokój
2od 5 do 20 µmkuchnia przy mniejszym budżecie
3 i niżejwięcejpomieszczenia, w których ścian się nie myje
Pomalowana ściana kuchenna, po prawej zaschnięte tłuste pryski po gotowaniu, po lewej ta sama ściana czysta po przetarciu gąbką
Klasa 1 to ubytek powłoki poniżej 5 µm po 200 cyklach szorowania. Przy klasie 3 takie przetarcie zdejmuje farbę razem z tłuszczem.

Skala jest odwrócona w stosunku do intuicji: klasa 1 jest najlepsza, klasa 5 najsłabsza. Do kuchni bierze się klasę 1 albo 2. Klasa 3 to już czyszczenie na sucho, czyli ścieranie kurzu - nie zmywanie tłuszczu.

Jeśli na puszce nie ma klasy, a jest tylko słowo „zmywalna", poszukaj karty technicznej producenta. Brak deklarowanej klasy to najczęściej odpowiedź sama w sobie.

Lateksowa, ceramiczna czy akrylowa?

Trzy nazwy, które w sklepie stoją obok siebie, a znaczą różne rzeczy.

Ceramiczna ma najwyższą odporność na plamy i szorowanie. To wybór na ścianę nad blatem i wokół płyty, czyli tam, gdzie pryska.

Lateksowa daje najlepszy stosunek jakości do ceny i w większości kuchni wystarcza. Ma jedno słabsze miejsce: jest nieco mniej odporna na kolonizowanie przez grzyby niż ceramiczna. Wersje oznaczone wprost jako „do łazienki i kuchni" zwykle sprawdzają się dobrze, bo producent dokłada do nich dodatki biobójcze.

Akrylowa jest najtańsza i bywa tym samym co lateksowa - w praktyce często jest to farba akrylowa z niewielkim dodatkiem lateksu. Do pomieszczenia z parą to najsłabszy z trzech wyborów.

Kolejność, w jakiej warto o tym myśleć: najpierw klasa zmywalności, potem rodzaj. Lateksowa klasy 1 domyje się lepiej niż ceramiczna klasy 2, choć nazwa sugeruje odwrotnie - bo to klasa mierzy akurat zmywalność.

Farba do kuchni i łazienki - czy to to samo?

Tak, i to nie jest chwyt marketingowy. Oba pomieszczenia stawiają przed farbą ten sam zestaw wymagań: para wodna, skraplanie na zimnych ścianach, konieczność mycia i ryzyko pleśni.

Dlatego farby z tym oznaczeniem mają zwykle dwie rzeczy naraz: wysoką klasę zmywalności i dodatki biobójcze hamujące rozwój pleśni. W kuchni ten drugi składnik przydaje się tam, gdzie powietrze stoi: za szafkami i w rogach.

Jedno zastrzeżenie: farba nie zastąpi wentylacji. Jeśli pleśń wraca w tym samym miejscu, problem jest w wymianie powietrza, nie w powłoce.

Mat czy satyna nad blatem?

Tu trzeba wybrać między wyglądem a myciem.

Mat ładnie wygląda i wybacza nierówne ściany, ale trudniej go czyścić. Satyna delikatnie odbija światło i jest bardziej odporna na zmywanie - za to mocniej podkreśla każdą nierówność podłoża.

Mechanizm jest prosty: im wyższy stopień połysku, tym więcej spoiwa w farbie, a to spoiwo tworzy zwartą powłokę, po której brud się nie wczepia. Stąd satyna myje się lepiej nie dlatego, że błyszczy, tylko dlatego, że ma inny skład.

Rozsądny kompromis w kuchni: satyna na ścianie roboczej, mat na pozostałych. Jeśli ściany są krzywe, a nie chcesz ich wygładzać, zostań przy macie klasy 1 - lepszy dobry mat niż satyna, która pokaże każdą falę.

Przy samym doborze odcienia pomogą osobne teksty o kolorach do kuchni i o kolorach frontów kuchennych.

Ile to kosztuje?

Orientacyjnie, za opakowanie 10 litrów:

  • farba akrylowa: od około 50 zł
  • dobra farba biała do wnętrz: 119-145 zł
  • farba lateksowa dedykowana do łazienki i kuchni: około 299 zł, czyli blisko 30 zł za litr

Różnica między najtańszą akrylową a dedykowaną lateksową to około 250 zł na opakowaniu 10 litrów. Przy jednej kuchni to zwykle cała różnica w kosztach - i dotyczy powierzchni, którą będziesz myć przez kilka lat.

Jeśli planujesz malować nie ścianę, a płytki nad blatem, to inna farba i inna technologia - opisaliśmy to w artykule o malowaniu płytek w kuchni. Całą kolejność prac przy odnawianiu kuchni zebraliśmy w tekście o tym, jak pomalować kuchnię.

Czego nie robić?

  • Nie kupuj po napisie „zmywalna". Szukaj klasy wg PN-EN 13300.
  • Nie bierz klasy 3 do kuchni. To czyszczenie na sucho, nie mycie tłuszczu.
  • Nie dawaj satyny na krzywą ścianę. Pokaże każdą falę.
  • Nie licz, że farba biobójcza załatwi pleśń. Najpierw wentylacja.
  • Nie oszczędzaj na ścianie roboczej. Różnica w cenie to ułamek kosztu kuchni.